40 mln zł na termomodernizację budynków po byłych PGR-ach w Wielkopolsce
W Wielkopolsce znajduje się około 2 tys. budynków wielorodzinnych* po dawnych PGR-ach, które wymagają poprawy efektywności energetycznej. Pilotażowy program „Ekologiczna Wieś”, z budżetem 40 mln zł, otwiera możliwość rozpoczęcia ich termomodernizacji, wymiany przestarzałych źródeł ciepła i poprawy warunków życia mieszkańców.
40 mln zł na poprawę efektywności energetycznej
13 lipca 2026 roku w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Wielkopolskiego podpisano list intencyjny dotyczący realizacji programu poprawy efektywności energetycznej budynków mieszkalnych wielorodzinnych po dawnych PGR-ach. Dokument podpisali Jacek Bogusławski, Członek Zarządu Województwa Wielkopolskiego, oraz Rafał Ratajczak, Prezes Zarządu Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Poznaniu. W spotkaniu uczestniczyła również Paulina Hennig-Kloska, Ministra Klimatu i Środowiska.
Nowa inicjatywa jest wynikiem wspólnych dążeń Samorządu Województwa Wielkopolskiego oraz Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Poznaniu, zmierzających do osiągnięcia celów polityki klimatycznej, energetycznej i środowiskowej, służących zrównoważonemu rozwojowi regionu. Kluczowa jest również poprawa jakości powietrza i jednocześnie jakości życia Wielkopolan.
– Najtańsza energia to ta zaoszczędzona. Podnoszenie efektywność energetycznej naszych domów daje największe oszczędności. […] Podwójne eko. Ekologia i ekonomia – bo te wartości idą w parze. Są to budynki mieszkalne pozostawione samemu sobie, te budynki nie były modernizowane przez lata. Głęboka termomodernizacja może przełożyć się na gigantyczne oszczędności – powiedziała Paulina Hennig-Kloska – Ministra Klimatu i Środowiska.
Program „Ekologiczna Wieś”
Program „Ekologiczna Wieś” obejmie budynki posiadające co najmniej cztery wyodrębnione lokale, należące wcześniej między innymi do Państwowych Gospodarstw Rolnych. Odbiorcami wsparcia będą wspólnoty mieszkaniowe, a inwestycje w ich imieniu przeprowadzą gminy. Dofinansowanie może wynieść do 100 proc. kosztów kwalifikowanych.
Na realizację programu przeznaczono łącznie 40 mln zł. Po 20 mln zł zapewnią Samorząd Województwa Wielkopolskiego oraz Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Poznaniu. Pilotażowy nabór realizowany będzie w dwóch etapach. Pierwszy dotyczyć będzie opracowania dokumentacji w celu określenia wymaganego zakresu robót i wyceny kosztów. W drugim etapie sfinansowane zostaną określone działania inwestycyjne zwiększające efektywność energetyczną wielorodzinnych budynków mieszkalnych.
– Wielkopolska potrzebuje wsparcia dla budynków wielorodzinnych po dawnych PGR-ach. Z przeprowadzonych ankiet wynika, że co najmniej 2 tys. takich obiektów może kwalifikować się do programu. Pilotaż pozwoli nam rozpocząć modernizację najbardziej potrzebujących budynków, dzięki czemu osiągną one wysoką efektywność energetyczną, a jednocześnie wypracować rozwiązania, które będzie można wykorzystać w kolejnych działaniach – zaznaczył Rafał Ratajczak, Prezes Zarządu WFOŚiGW w Poznaniu.
Lepsza jakość życia mieszkańców
Warto podkreślić, że założenie wpisuje się w cel strategiczny nr 3 Strategii rozwoju Województwa Wielkopolskiego do 2030 roku, a mianowicie Rozwój infrastruktury z poszanowaniem środowiska przyrodniczego. Jest również zgodne z celem operacyjnym: Poprawa stanu oraz ochrona środowiska przyrodniczego Wielkopolski, a także Zwiększenie bezpieczeństwa i efektywności energetycznej.
– Dążenie do poprawy jakości powietrza jest także zgodne z Programem ochrony powietrza dla strefy wielkopolskiej, w której nadal utrzymują się przekroczenia poziomu rakotwórczego benzo(a)pirenu oraz drobnocząsteczkowych pyłów. Musimy także pamiętać, że od 2030 roku, na terenie całej Unii Europejskiej obowiązywać będą bardziej zaostrzone standardy jakości powietrza. Jest to efekt rekomendacji Światowej Organizacji Zdrowia opartej na wieloletnich badaniach medycznych. Dlatego, bardzo ważne jest, aby stawiać na działania profilaktyczne i naprawcze. Dzięki temu pilotażowemu Programowi mamy nadzieję objąć kompleksową termomodernizacją część tak zwanych budynków popegeerowskich, niejednokrotnie zamieszkałych przez ubogich mieszkańców – wskazał Jacek Bogusławski, Członek Zarządu Województwa Wielkopolskiego.
* 2 tys. budynków wielorodzinnych wymagających modernizacji po przeanalizowaniu ankiet wypełnionych przez 85 gmin.
